Birinci Bölüm
Sosyal Hizmetler Kanunu Madde 4: Genel esaslar
Sosyal Hizmetler Kanunu · 2828 sayılı kanun · RG 27 Mayıs 1983 / 18059
Sosyal hizmetlere ilişkin genel esaslar şunlardır: a) (Değişik: 1/7/2005-5378/27 md.) Bu Kanun kapsamına giren sosyal hizmetlere ilişkin faaliyetler, Devletin denetim ve gözetiminde, sivil toplum kuruluşları ile halkın gönüllü katkı ve katılımı da sağlanarak bir bütünlük içinde yürütülür. Sunulacak bakım ve diğer hizmetlerin kapsamı ve bu hizmetleri verecek olan gerçek ve tüzel kişilerin izin, çalışma usûl ve esasları ve diğer hususlar Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. b) Sosyal hizmetler alanında faaliyet gösteren kamu kurum ve kuruluşları ile gönüllü kuruluşlar arasında koordinasyon ve işbirliği tesis edilerek güç birliği sağlanır ve mevcut kaynaklara en verimli şekilde işlerlik kazandırılır. c) Sosyal hizmet programlarının uygulanmasında korunmaya ihtiyacı olan çocuk, ihtiyacı olan engelli ve ihtiyacı olan yaşlıya öncelik tanınır. [13] [14] d) Sosyal hizmetlerin yürütülmesi ve sunulmasında sınıf, ırk, dil, din, mezhep veya bölge farklılığı gözetilemez, hizmet talebinin hizmet arzından fazla olması halinde öncelikler, ihtiyacı olan olma derecesi ve başvuru veya tespit sırası esas alınarak belirlenir. 14 e) (Mülga: 1/7/2005-5378/27 md.) f) Bu Kanunla kurulan Kuruma bağlı kuruluşların dışındaki sosyal hizmet kuruluşlarının kurulması izne tabi olup, alınacak tertip ve tedbirlerle bunların hizmet, işleyiş ve personele ilişkin hususlarda tespit edilen standart ve esaslara uygun olarak faaliyette bulunmaları sağlanır. g) Sosyal hizmet kuruluşlarının coğrafik ve fonksiyonel görev alanlarının ve yurt sathında dengeli dağılımının görev boşluğu bırakılmayacak şekilde düzenlenmesi esastır. h) (Değişik: 30/5/1997 - KHK - 572/6 md.) Çocuk yuvaları ile yetiştirme yurtlarının korunmaya ihtiyacı olan çocukların yaş, cinsiyet, sosyal ve psikolojik özellikleri ile engel dereceleri dikkate alınarak, kaynaştırma anlayışına göre gruplandırılması ve özellikle çocuk yuvalarının, huzurevleri ile aynı mahallerde tesis edilerek dede-torun, nine-torun ilişkilerinin sağlanması esas alınır. 13 14 ı) Korunmaya, bakıma ve yardıma ihtiyacı olan kişilere hizmet sunumu insan haysiyet ve vakarına yaraşır şekilde yerine getirilir. 14 j) Sosyal hizmet kurum ve kuruluşlarında çalıştırılacak personelin seçim ve niteliklerinin tespitinde ve bunların hizmetiçi eğitim programlarının düzenlenmesinde bu kurum ve kuruluşların hizmet özellikleri dikkate alınır. k) Korunmaya ihtiyacı olan çocukların Türk örf, adet, inanç ve milli ahlakına sahip, kendisine güvenen, insan sevgi ve saygısıyla dolu, Atatürkçü düşünce ve Atatürk ilke ve inkılaplarına uygun olarak yetiştirilmeleri, bir iş veya meslek sahibi yapılmaları, koruma kararı kalktıktan sonra da toplum içinde izlenmeleri ve imkanlar ölçüsünde desteklenmeleri esastır. 14 l) İhtiyacı olan, engelli ve yaşlıların hayatlarını sağlık, huzur ve güven içinde sürdürmesi, ihtiyacı olan engellilerin toplum içinde kendi kendilerini idare edebilecek ve üretken hale gelebilecek şekilde bakım ve rehabilitasyonlarının yapılması, bunlardan tedavisi mümkün olmayanların sürekli bakım altına alınması amacıyla gerekli her türlü tertip ve tedbir alınır. 13 14 m) (Ek: 21/1/2000 - KHK - 594/2 md.) Doğal afetlerde ulusal ve uluslararası sosyal hizmet kurum ve kuruluşlarıyla birlikte hareket edilmesi ve acil kurtarma ve yardım çalışmalarının etkili şekilde yürütülmesi amacıyla gerekli her türlü tertip ve tedbir alınır. (Ek fıkra: 3/6/2011-KHK-633/35 md.) E ngelli lere yönelik hizmetlerin yürütülmesine ilişkin genel esaslar şunlardır: 13 a) Eşit katılım için, engelli lerin sahip oldukları hak ve yükümlülükler konusunda birey, aile ve toplumun bilinçlendirilmesi, tıbbî bakım ve rehabilitasyonlarının sağlanması, günlük yaşamlarında kendi başlarına yaşayabilme kapasitelerinin artırılması. 13 b) Bilgi, hizmet ve fiziksel çevre koşullarının engelli ler için ulaşılabilir hâle getirilmesi. [15] c) Doğumdan başlayarak okul öncesi, okul çağı ve yetişkinleri kapsayacak biçimde tüm engelli lere eğitimde fırsat eşitliği sağlanması. 15 d) İstihdamın, mesleki eğitim ve rehabilitasyonla birlikte gerçekleştirilmesi, istihdam alanlarının engelli lerin kullanımına uygunluğunun sağlanması ve teknolojiye uygun alet ve cihazların engelli lerce elde edilmesini kolaylaştırıcı önlemlerin alınması. 15 e) Engelli lerin sosyal güvenlikleri ile gelirlerinin korunması, aile hayatı ve kişisel bütünlükleri ile kültür, eğlence, spor ve din alanlarına tam katılımlarının sağlanması. 15 f) Engelli lere ilişkin plan ve programlar ile ekonomik ve sosyal statülerini etkileyen tüm kararların alınması sırasında engelli lerin katılımlarının sağlanması.
Değişiklik notu
(Değişik: 1/7/2005-5378/27 md.)
Son değişiklik: (5378 sayılı kanun)
Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi. Metin, kaynağın yayımladığı güncel konsolide halidir; değişiklikler kaynak sistemde yayımlandıkça yansıtılır. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir.
Bu maddeye 6 kararda atıf var.
En güncel 5 karar aşağıda.
9. Hukuk DairesiE. 2025/9522 K. 2026/8084 Şubat 2026
“…Hukuk Dairesinin 2021/11511 Esas ve 2022/504 Karar sayılı kararında yer alan tespitler, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu (2828 sayılı Kanun) hükümleri, 4857 sayılı Kanun'un 4. maddesi hükmü ile taraflar arasındaki iş sözleşmesine konu işin niteliği gözetildiğinde”
Tam metni oku10. DaireE. 2020/4563 K. 2024/439631 Ekim 2024
“…HUKUKİ DEĞERLENDİRME: 1) Yönergenin tamamı ile Ek-2 sayılı ekinde bulunan "Bakım Hizmetleri Kalite Standartları"nın tamamının yetki ve şekil yönünden hukuka aykırı olduğu iddiasının incelenmesi: 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun 4. maddesinde, bu Kanun uyarınca”
Tam metni oku9. Hukuk DairesiE. 2021/11511 K. 2022/50417 Ocak 2022
“…Bilindiği gibi, İş Kanununun “İstisnalar” başlığını taşıyan 4. maddesinde bu Kanun hükümlerinin uygulanmayacağı iş ve iş ilişkileri sınırlı şekilde düzenlenmiştir.”
Tam metni oku4. Ceza DairesiE. 2009/7562 K. 2011/64199 Mayıs 2011
“…SOSYAL HİZMETLER KANUNU [ Madde 4 ] **"İçtihat Metni"** Yerel mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle, başvurunun nitelik, ceza türü, süresi ve suç tarihine göre dosya görüşüldü: Temyiz isteğinin reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.”
Tam metni oku11. DaireE. 2010/6405 K. 2011/289325 Nisan 2011
“…inci maddesi, 4/2/1983 tarihli ve 2797 sayılı Kanunun 55 inci maddesinin beşinci fıkrası, 24/5/1983 tarihli ve 2828 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin onbirinci fıkrası, 25/4/2001 tarihli ve 4652 sayılı Kanunun 29 uncu maddesinin son fıkrasında öngörülen ödemelerden”
Tam metni okuDuruşmada bu kararları kullanacak mısın?
Kararı ve maddeyi dosyana ekle, dilekçende kaynak olarak göster. 6 kararın tamamı ücretsiz planda.
