İkinci Bölüm
2863 sayılı Kanun Madde 15: Kamulaştırma
Kültür Ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu · 2863 sayılı kanun
Taşınmaz kültür varlıkları ve bunların korunma alanları, aşağıda belirlenen esaslara göre kamulaştırılır: a) Kısmen veya tamamen gerçek ve tüzelkişilerle mülkiyetine geçmiş olan korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ile korunma alanları Kültür ve Turizm Bakanlığınca hazırlanacak programlara uygun olarak kamulaştırılır. Bu maksat için, Kültür ve Turizm Bakanlığı bütçesine yeterli ödenek konur. (Ek: 17/6/1987 - 3386/5 md.; Değişik:14/7/2004 – 5226/7 md.) Kamu kurum ve kuruluşları, belediyeler, il özel idareleri ve mahallî idare birlikleri tescilli taşınmaz kültür varlıklarını, koruma bölge kurullarının belirlediği fonksiyonda kullanılmak kaydıyla kamulaştırabilirler. b) Menşei vakıf olup da çeşitli sebeplerle kısmen veya tamamen gerçek ve tüzelkişilerin mülkiyetine geçen korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıkları ve bunların korunma alanlarının kamulaştırılmaları, Vakıflar Genel Müdürlüğünce yapılır. Bu maksat için Vakıflar Genel Müdürlüğü bütçesine yeteri kadar ödenek konur. c) Korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının korunma alanları, imar planında yola, otoparka, yeşil sahaya rastlıyorsa bunların belediyelerce; sair kamu kurum ve kuruluşlarının bakım ve onarım ile görevli oldukları veya kullandıkları bu gibi kültür varlıklarının korunma olanlarının ise, bu kurum ve kuruluşlarca, kamulaştırılması esastır. d) Kamulaştırmalarda bedel takdirinde, taşınmaz kültür varlıklarının eskilik, enderlik ve sanat değeri dikkate alınmaz. e) (Değişik: 17/6/1987 - 3386/5 md.) Kamulaştırma işlemleri, bu Kanun hükümleri ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerine göre yapılır. f) (Ek: 17/6/1987 - 3386/5 md.; Değişik: 25/6/2009-5917/24 md.) Sit alanı ilan edilen ve 1/1000 ölçekli onanlı koruma amaçlı imar planında kesin inşaat yasağı getirilen korunması gerekli taşınmaz kültür ve tabiat varlıklarının bulunduğu parseller, (…) [10] başka Hazine arsa veya arazileri ile müstakil veya hisseli olarak değiştirilebilir. Sit alanı ilan edildiği tapu kütüğüne şerh edilen taşınmazları, miras ve ölüme bağlı tasarruflar dışında, sonradan edinenlerin talepleri değerlendirilmez. Ancak, Bakanlık izniyle gerçekleştirilen kazıların yapıldığı alanlarda bulunan parsellerde, maliklerin başvurusu ve kabulüne ilişkin koşul parsele yönelik uygulanır ve 1/1000 ölçekli onanlı koruma amaçlı imar planı şartı aranmaz. Bu parsellerin üzerinde bina veya tesis varsa malikinin başvurusu üzerine rayiç bedeli, 2942 sayılı Kanunun 11 inci maddesi hükümlerine göre belirlenerek ödenir. Bu bentle ilgili usul ve esaslar Maliye Bakanlığının uygun görüşü alınarak Bakanlıkça çıkarılan yönetmelikle belirlenir. 10 Bu hükümle ilgili usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi. Metin, kaynağın yayımladığı güncel konsolide halidir; değişiklikler kaynak sistemde yayımlandıkça yansıtılır. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir.
Bu maddeye 22 kararda atıf var.
En güncel 5 karar aşağıda.
5. Hukuk DairesiE. 2025/8529 K. 2026/16445 Şubat 2026
“…kanuni faizin üzerindeki zararın tahsil edilmesi gerektiğini, hükmün bedele ve ödemeye ilişkin bölümünün infazda tereddüt oluşturacak şekilde kurulduğunu, Anayasa Mahkemesine itiraz yolu ile başvurularak 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 15”
Tam metni oku5. Hukuk DairesiE. 2025/6653 K. 2025/160573 Aralık 2025
“…nci maddesinde açıkça düzenlenmiş olup anılan Kanun'un 15/d maddesine göre taşınmaz kültür varlıklarının kamulaştırma bedellerinin tespitinde eskilik yani yaşının gözetilmeyeceği belirtildiğini, ancak; bilirkişilerin taşınmazın tescili kültür varlığı olduğunu”
Tam metni oku5. Hukuk DairesiE. 2025/3209 K. 2025/1302916 Ekim 2025
“…kamulaştırmasız el atma olgusu gerçekleşmemiş olup, dava konusu taşınmazın 1. derece arkeolojik sit alanı ilân edilmesinin, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun Ek-1 maddesi kapsamında hukuki el atma olarak da değerlendirilemeyeceği, ayrıca 2863 sayılı Kanun'un 15”
Tam metni okuİ̇dari̇ Dava Dai̇releri̇ KuruluE. 2025/1543 K. 2025/18658 Ekim 2025
“…Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin Ek 1 Nolu Protokolü'nün "Mülkiyetin korunması" başlıklı 1. maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 3., 5., 6. ve 27. maddeleri; 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 10. maddesinin 4. fıkrası ile 15”
Tam metni oku10. DaireE. 2020/1229 K. 2024/538626 Kasım 2024
“…uygulanmaz. (3) Kapadokya Alanının sınırları bölgenin kültürel ve doğal varlıkları ile turizm potansiyeli göz önüne alınarak İdarenin teklifi ve Bakanlığın uygun görüşü üzerine Cumhurbaşkanı kararı ile değiştirilebilir. (4) Kapadokya Alanında 2863 sayılı Kanunun 15”
Tam metni okuDuruşmada bu kararları kullanacak mısın?
Kararı ve maddeyi dosyana ekle, dilekçende kaynak olarak göster. 22 kararın tamamı ücretsiz planda.
