Birinci Kısım › İkinci Bölüm
HMK Madde 24: Tasarruf ilkesi
Hukuk Muhakemeleri Kanunu · 6100 sayılı kanun
(1) Hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemez ve karara bağlayamaz. (2) Kanunda açıkça belirtilmedikçe, hiç kimse kendi lehine olan davayı açmaya veya hakkını talep etmeye zorlanamaz. (3) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri dava konusu hakkında, dava açıldıktan sonra da tasarruf yetkisi devam eder.
Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi. Metin, kaynağın yayımladığı güncel konsolide halidir; değişiklikler kaynak sistemde yayımlandıkça yansıtılır. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir.
Bu maddeye 1.326 kararda atıf var.
En güncel 5 karar aşağıda.
Hukuk Genel KuruluE. 2025/739 K. 2026/40824 Haziran 2026
“…Medeni yargılama hukukuna hâkim olan ilkelerin bir bölümü HMK'da açık olarak düzenlenmiş olup bunlardan biri tasarruf ilkesidir. 30.Tasarruf ilkesi HMK'nın 24. maddesinde; "1) Hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemez ve”
Tam metni okuHukuk Genel KuruluE. 2025/840 K. 2026/40924 Haziran 2026
“…Bu aşamada yargılamada taraf hâkimiyetini ifade eden ilkeler arasında yer alan tasarruf ilkesine kısaca değinilmelidir. 24. Medeni usul hukuku alanında doğru ve adil bir yargılama için bazı temel ilkeler kabul edilmiştir.”
Tam metni okuHukuk Genel KuruluE. 2025/568 K. 2026/36310 Haziran 2026
“…Hiç kimse kendi lehine olan bir davayı açmaya zorlanamayacağı gibi (HMK md. 24), davacı da açmış olduğu bir davayı sonuna kadar takip etmeye zorlanamaz.”
Tam metni oku7. Hukuk DairesiE. 2025/4899 K. 2026/266813 Mayıs 2026
“…/2 sayılı kararında da açıkça ifade edildiği üzere “Davanın bir mahkeme tarafından görülebilmesi ve kişinin adil yargılanma hakkı kapsamına giren güvencelerden faydalanabilmesi için ilk olarak kişiye mahkemeye erişim imkanının tanınması gerekir (YİBBGK, s. 23-24”
Tam metni oku10. Hukuk DairesiE. 2025/20643 K. 2026/61984 Mayıs 2026
“…59., 100., 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun'un 28., 45., 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 3., 45 – 53., 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32., 01.10.2011 günü yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 6., 24”
Tam metni okuDuruşmada bu kararları kullanacak mısın?
Kararı ve maddeyi dosyana ekle, dilekçende kaynak olarak göster. 1.326 kararın tamamı ücretsiz planda.
