LawIndexBirinci Kısım › İkinci Bölüm
HMK Madde 24: Tasarruf ilkesi
Hukuk Muhakemeleri Kanunu · 6100 sayılı kanun
(1) Hâkim, iki taraftan birinin talebi olmaksızın, kendiliğinden bir davayı inceleyemez ve karara bağlayamaz. (2) Kanunda açıkça belirtilmedikçe, hiç kimse kendi lehine olan davayı açmaya veya hakkını talep etmeye zorlanamaz. (3) Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri dava konusu hakkında, dava açıldıktan sonra da tasarruf yetkisi devam eder. Taraflarca getirilme ilkesi
Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi. Metin, kaynağın yayımladığı güncel konsolide halidir; değişiklikler kaynak sistemde yayımlandıkça yansıtılır. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir.
Bu maddeye atıf yapan Yargıtay kararları
116 kararda HMK 24 atfı bulundu; en güncel 5 karar gösteriliyor.
Hukuk Genel KuruluE. 2025/565 K. 2026/25915 Nisan 2026
“…İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 24 , 1 19... . maddeleri. 2. Değerlendirme 1.Uyuşmazlığın çözümü bakımından öncelikle ilgili yasal düzenleme ve kavramların açıklanmasında yarar görülmektedir. 2.…”
5. Hukuk DairesiE. 2025/9995 K. 2026/438510 Mart 2026
“…vekili temyiz dilekçesinde özetle; dosya kapsamından anlaşılacağı üzere “Tedahül” yani çakışık olma durumunun söz konusu olduğunu, mükerrerlik sebebine dayalı olarak davacıların kendi aleyhlerine dava açmalarının istenildiğini, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 24…”
Hukuk Genel KuruluE. 2025/255 K. 2026/1121 Ocak 2026
“…Ancak dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için ilgili tarafa kesin süre verilir ve bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse dava dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilir (HMK md. 115/2). 24.…”
6. Hukuk DairesiE. 2025/3356 K. 2025/406126 Kasım 2025
“…Bu bağlamda tasarruf ilkesi gereği, kural olarak hiç kimse kendi lehine olan davayı açmaya zorlanamaz (HMK. 24/2). Davacının kısmi dava mı, yoksa tam dava mı açtığı talep neticesinden anlaşılır.…”
Hukuk Genel KuruluE. 2024/351 K. 2025/6028 Ekim 2025
“…Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 24 ilâ 33. maddeleri. 2. Değerlendirme 1. Uyuşmazlığın çözümü vasiyetnamenin iptali ve tenkis davaları hakkında açıklama yapılmasında yarar vardır. 2.…”
HMK 24 ile ilgili Yargıtay kararlarını görün.
850.000'den fazla içtihat içinde madde künyesiyle arama.