Birinci Kısım
Askeri Ceza Kanunu Madde 195: sonra muteberdir
Askeri Ceza Kanunu · 1632 sayılı kanun · RG 15 Haziran 1930 / 1520
Bu kanunun hükümlerini icraya İcra Vekilleri Heyeti memurdur. 22/5/1930 Tarihli Ve 1632 Sayılı Ana Kanuna İşlenemeyen Hükümler 1. 9/7/1982 tarihli ve 2693 sayılı Kanunun geçici maddesi: Geçici Madde -– 16/5/1982 tarihi dahil olmak üzere bu tarihten sonra, bu Kanunun yayımı tarihine kadar feri cezaları infaz edilmiş olanların idari işlemleri geri alınır. 2. 14/6/1989 tarihli ve 3574 sayılı Kanunun geçici maddesi: Geçici Madde – Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce verilmiş olan yeni baştan askerlik cezaları yerine getirilmez. Yerine getirilmiş olan yeni baştan askerlik cezaları hükümsüz sayılarak askerlik süreleri yeniden hesaplanır. Muvazzaflık süresini doldurmuş olanlar derhal terhis edilirler. Ancak terhise müstehak olunan tarihten sonra işlenmiş bulunan suçlardan dolayı takibat yapılır, verilmiş olan cezalar çektirilir. 3. 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanunun 38 inci maddesi: Madde 38 – 1632 sayılı Kanunda yer alan katıksız hapis cezası ve bu cezanın uygulanmasına ilişkin hükümlerle aynı Kanunun 33, 36, 37, 83, 86, 149, 152, 154 üncü maddeleri ile 25 inci maddesinin (4) numaralı bendinin ilk cümlesi ve 134 üncü maddenin (2) numaralı fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır. 1632 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ KARARLARININ YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR TABLO Değiştiren Kanunun / KHK’nin veya İptal Eden Anayasa Mahkemesi Kararının Numarası 1632 sayılı Kanunun değişen veya iptal edilen maddeleri Yürürlüğe Giriş Tarihi 2034 76, 77, 82, 106, 119, 120, 131, 154 4/7/1932 2183 Ek Madde 1, Ek Madde 2, Ek Madde 3 25/5/1933 2632 66, 67, 147, 150, 153, 188, 189, 190, 191 27/12/1934 2862 17, 30, 39, 49, Üçüncü Bab Üçüncü Fasıl Başlığı, 63,64, 65, 66, Üçüncü Bab Dördüncü Fasıl Başlığı, 81, 131, 153, 173, 192 18/12/1935 2908 [44] - 5/2/1936 3514 39, 154 14/7/1938 3719 47, 148 14/7/1939 3823 47, 148 18/5/1940 3914 55, 56, 57, 58, 59 27/8/1940 4026 48 15/5/1941 4257 7, 13, 23, 24, 63, 64, 158, 164, 174 20/6/1942 4277 Ek Madde 4, Ek Madde 5 8/8/1942 4542 35, 153 17/4/1944 4726 63, 75 8/5/1945 6078 114 1/4/1953 6781 150 14/7/1956 6866 34, 35 24/12/1956 6889 65 2/2/1957 7331 56 15/6/1959 353 5, 72 Bu kanuna göre kurulacak askeri mahkeme lerin fiilen göreve başladıkları tarihte 477 [45] 82, 83, 86, 108, 116, 130, 145, 149 uncu maddeler ile 154 üncü maddenin ikinci fıkrasının (a) bendi Disiplin mahkemelerinin kurulup fiilen göreve başladıkları tarihte 1590 95, Ek Madde 6 4/6/1972 1656 148 12/2/1973 2693 32, 35 13/7/1982 3574 29, 38, 49, 66, 67, 70 17/6/1989 3970 63 19/5/1994 tarihinden itibaren üç ay sonra 4551 [46] 3, 5, 23, 24, 25, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 39, 47, 53, 67, 68, 71, 76, 77, 81, 82, 83, 85, 86, 87, 88, 89, 115, 130, 131, 132, 134, 143, 148, 149, 152, 153, 154, 165, 166, 171, 172, 185, Ek Madde 7 26/3/2000 tarihinden itibaren 2 ay sonra 5078 91,101, Ek 4, Geçici Madde 2 29/1/2004 5080 67 29/1/2004 5329 Ek Madde 8, Ek Madde 9 1/6/2005 5739 Ek Madde 10 1/3/2008 6191 3, 39, Ek Madde 8 22/3/2011 6217 63 14/4/2011 KHK/650 Ek Madde 3 26/8/2011 6318 63 3/6/2012 6413 18,19, 82, 84, 93, 96, 117, 137, 150, 151, 162 ila 191 16/2/2013 Anayasa Mahkemesinin 18/7/2012 tarihli ve E.: 2011/113, K.: 2012/108 sayılı Kararı Ek Madde 3 1/1/2013 tarihinden başlayarak altı ay sonra (1/7/2013) Anayasa Mahkemesinin 28/3/2013 tarihli ve E.: 2012/143, K.: 2013/48 sayılı Kararı 49 10/10/2013 6722 47, 149, Ek Madde 8 14/7/2016 Anayasa Mahkemesinin 14/7/2016 tarihli ve E: 2016/11, K: 2016/132 sayılı Kararı 67 23/9/2016 tarihinden başlayarak dokuz ay sonra (23/6/2017) 6763 39, Ek Madde 8 2/12/2016 KHK/691 67 22/6/2017 KHK/694 39 25/8/2017 7069 67 8/3/2018 7078 39 8/3/2018 KHK/698 7 24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte 7179 64, 75 26/6/2019 7281 63 5/3/2021 7329 Ek Madde 11, Ek Madde 12, Ek Madde 13, Ek Madde 14, Ek Madde 15, Ek Madde 16, Ek Madde 17, Ek Madde 18, Ek Madde 19, Ek Madde 20, Geçici Madde 3 30/6/2021 7415 Ek Madde 15 13/7/2022 7517 Ek Madde 21 28/6/2024 [1] a - Bu Kanunda geçen "erat" tabiri 4/1/1961 tarih ve 211 sayılı Kanunun 118. maddesi ile "erbaş ve er" olarak değiştirilmiştir. b - Bu Kanundaki Adli amirlik müessesesinin görev ve yetkileri,25/10/1963 tarih ve 353 sayılı Kanunun 259. maddesi gereğince askeri mahkemeler kurulmuş olduğundan, adı geçen Kanunun geçici 1. maddesi ile sona ermiştir. c - Bu Kanundaki, 16/6/1964 tarih ve 477 sayılı Kanunun cezalandırdığı suçlara ait hükümler, adı geçen Kanunun 64. maddesi ile ilga edilmiş olduğundan ilgili maddelerdeki açıklamalarda; ilga edilmiş olan maddedeki suçun 16/6/1964 tarih ve 477 sayılı Kanunun hangi maddesi ile cezalandırılmış olduğu da belirtilmiştir. d - 26/10/1963 tarih ve 357 sayılı Askeri Hakimler Kanununun 41.maddesinde ".....diğer kanunların bu kanuna aykırı hükümleri, bu kanunun kapsadığı kişiler hakkında uygulanmaz" denilmektedir. e - Bu Kanunda geçen "ihtiyat zabit ve ihtiyat askeri memurlar" ibareleri 29/11/1983 tarih ve 2962 sayılı Kanunun 2. maddesi ile "yedek subay ve yedek askeri memurlar" şeklinde değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. f - Bu Kanunda geçen "uzman çavuş" tabiri, 18/3/1986 tarih ve 3269 sayılı Kanunun 21. maddesi ile "uzman erbaş" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir. g - Bu Kanunda ve diğer Kanunlarda geçen; A) “Başgedikli”, “Gedikli” ve “Küçük Zabit” ibareleri “Astsubay”, B) “Toplu Efrad” ibaresi “Toplu Asker”, “Efrat” ibaresi sadece “Erbaş ve Er”, “Nefer” ibaresi “Er”, C) “Tard, ihraç ve rütbenin geri alınması” fer’i cezaları (erbaşlar için öngörülen rütbenin geri alınması fer’i cezası hariç) “Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarma” fer’i cezası olarak, 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 37 nci maddesiyle eklenen “Ek Madde 7” ile değiştirilmiştir. [2] 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanunun 38 inci maddesiyle, bu Kanunda yer alan katıksız hapis cezası ve bu cezanın uygulanmasına ilişkin hükümler yürürlükten kaldırılmıştır . [3] 10/3/2011 tarihli ve 6191 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle, bu maddenin birinci fıkrasında yer alan “uzman jandarma ve uzman erbaşlar” ibaresi “uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmeli erbaş ve er” şeklinde değiştirilmiştir. [4] 2/7/2018 tarihli ve 698 sayılı KHK’nin 5 inci maddesiyle, bu bentte yer alan “İcra Vekilleri Heyetince” ibaresi “Cumhurbaşkanınca” şeklinde değiştirilmiştir. [5] Adli amirlik müessesesi hakkında bu Kanunun ilk sayfasındaki dipnota bakınız. [6] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 4 üncü maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [7] “Küçük Zabitler hizmetten mahrumdurlar” şeklindeki ilk cümle; 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 38. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. [8] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 5 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [9] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle metne işlendiği şekliyle değiştirilmiştir. [10] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 7 nci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [11] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 8 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [12] Bu maddenin başlığı, 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 9 uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [13] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [14] Bu maddenin başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 11 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [15] Bu maddenin başlığı 23/6/2016 tarihli ve 6722 sayılı Kanunun 9 uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [16] Bu madde başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 13 üncü maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [17] 18/2/2021 tarihli ve 7281 sayılı Kanunun 2 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “1111 sayılı Askerlik Kanununun 89 uncu maddesi” ibaresi “25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Askeralma Kanununun 24 üncü maddesi” şeklinde ve “kabul edilecek bir özrü olmadan,” ibaresi “söz konusu Kanunun 23 üncü maddesinde belirtilen mazeretlerden birisi bulunmaksızın,” şeklinde değiştirilmiştir. [18] 22/5/2012 tarihli ve 6318 sayılı Kanunun 27 nci maddesiyle bu bentte yer alan “son” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır. [19] 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Kanunun 62 nci maddesiyle 64 üncü maddesinin başlığında ve ikinci fıkrasında yer alan “yedek subaylarla” ibareleri “yedek subaylar, yedek astsubaylar ve” şeklinde değiştirilmiş, birinci ve üçüncü fıkralarına “yedek subay” ibarelerinden sonra gelmek üzere “, yedek astsubay” ibaresi eklenmiştir. [20] Bu madde başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 15 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [21] Bu madde başlığı 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunun 16 ıncı maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [22] 16/6/1964 tarih ve 477 sayılı Kanunun 64.maddesinde; Askeri Ceza Kanunu'nun bu Kanunun cezalandırdığı suçlara ait hükümlerinin yürürlükten kaldırılmış olduğu hükme başlanmış; aynı kanunun 51. maddesinde bir firar teşebbüsünü doğru olarak haber almasına rağmen önlenebilecek bir zaman içerisinde amirine haber vermeme fiili cezalandırılmış ise de, bu maddede zikredilen firarın seferberlikte vuku bulmuş olması fiili anılan 51. madde kapsamı dışında kaldığından madde metni aynen alınmıştır. [23] 25/6/2019 tarihli ve 7179 sayılı Kanunun 62 nci maddesiyle bu fıkrada yer alan “yedek subaylarla” ibaresi “yedek subaylar ve yedek astsubaylar ile” şeklinde değiştirilmiştir. [24] Bu madde başlığı 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanunun 17 nci maddesi ile metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [25] Bu madde başlığı 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanunun 18 inci maddesi ile metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [26] Fasıl başlığı, 11/12/1935 tarih ve 2862 sayılı Kanunun 8. maddesi ile değiştirilmiştir. [27] Bu madde başlığı, “Amire ve mafevka hürmet etmeyenlerin cezaları” iken, 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla “Amir veya üste saygısızlık ve tehdit”şeklinde, daha sonra 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Kanunun 45 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [28] Bu madde başlığı, “Yalan yere veya usulsüz şikayet edenlerin cezaları:” iken, 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Kanunun 45 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [29] Bu madde başlığı, “Sair hallerde memuriyetin nüfuzunu suistimal edenlerin cezası” iken 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [30] Maddenin matlabındaki "Askeri" kelimesi 27/6/1932 tarih ve 2034 sayılı Kanunun 7. maddesi ile kaldırılmıştır. [31] Bu madde başlığı, “Mafevkının, arkadaşının, madununun bir şeyini çalanlar” iken, 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [32] Her ne kadar 16/6/1964 tarih ve 477 sayılı Kanunun 56. maddesi ile aynı fiil cezalandırılmış ise de, öngörülen ceza miktarı hizmetin aksamamış veya maddi bir zarar doğmamış olması keyfiyetine göre düzenlenmiş olduğundan metin muhafaza edilmiştir. [33] 31/1/2013 tarihli ve 6413 sayılı Kanunun 45 inci maddesiyle, bu maddede yer alan “kısa hapis veya” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır. [34] Bu madde başlığı, “Mükavelename hilâfında eşya ve taahhüdat kabul edenler” iken 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [35] Bu maddenin “Maduna nezaret vazifesinde ihmal ve tekasül eden, madunun suçlarını haber vermeyen” kısmı; 16/6/1964 tarihli ve 477 sayılı Disiplin Mahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç ve Cezaları Hakkında Kanunun 54 üncü maddesiyle disiplin suçu haline dönüştürülmüş ve sözkonusu Kanunun 64 üncü maddesiyle yürürlükten kaldırılmıştır. [36] Bu madde başlığı, 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [37] Bu maddenin başlığı 23/6/2016 tarihli ve 6722 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle metne işlendiği şekilde yeniden düzenlenmiştir. [38] Bu madde başlığı, “İffetsiz bir kadınla evlenen veya böyle bir kadını tutanlar” iken 22/3/2000 tarih ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [39] Bu madde başlığı “Tevbih ve izinsizlik ve hapis cezalarının infazı sureti” iken 22/3/2000 tarihli ve 4551 sayılı Kanunla metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir. [40] Bu başlık, 22/12/1934 tarih ve 2632 sayılı Kanunun 8 inci maddesi ile gelmiştir. [41] Bu başlık, 22/12/1934 tarih ve 2632 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi ile gelmiştir. [42] Bu maddede sözü edilen birinci madde ile bu kanunun ek birinci maddesi kastedilmektedir. [43] Anayasa Mahkemesinin 18/7/2012 tarihli ve E.: 2011/113 K.: 2012/108 sayılı Kararı ile bu fıkranın üçüncü cümlesini mülga eden hüküm iptal edilmiş olup iptal hükmünün, kararın Resmî Gazete’de yayımlandığı 1/1/2013 tarihinden başlayarak altı ay sonra yürürlüğe girmesi hüküm altına alınmıştır. [44] 2862 sayılı Kanunla ilga edilen ve Askeri Ceza Kanununun bazı maddelerini değiştiren 22/12/1934 tarih ve 2632 sayılı Kanunun 5 inci maddesinden başka diğer maddeleri hükümlerinin mer'iyetinin iadesine dair Kanundur. [45] 1632 sayılı Kanunun 477 sayılı Kanunun cezalandırdığı suçlara ait hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır. [46] 1632 sayılı Kanunun katıksız hapis cezası ve bu cezanın uygulanmasına ilişkin hükümler yürürlükten kaldırılmıştır.
Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi. Metin, kaynağın yayımladığı güncel konsolide halidir; değişiklikler kaynak sistemde yayımlandıkça yansıtılır. Bu sayfa hukuki danışmanlık değildir.
Askeri Ceza Kanunu 195 ile ilgili Yargıtay kararlarını görün.
850.000'den fazla içtihat içinde madde künyesiyle arama.